Otoban yok, hızlı tren yok: Cevdet Yılmaz’dan yatırım vaatleri

AMİDA HABER - Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, Diyarbakır’da “Doğu ve Güneydoğu Anadolu'da Tarım, Gıda ve Sanayi Odaklı Kalkınma Vizyonu Çalıştayı”nda konuştu. Yılmaz bölgede yürütülen kalkınma projelerini örnek göstererek “GAP'ın en büyük sulama projelerinden olan Silvan projesi için 2026 yılında 19,4 milyar lira ödenek ayırdık. Bütün bunlar tamamlandığında 235 bin hektar alan sulamaya açılacak ve 300 bin civarında vatandaşımız iş sahibi olacak” dedi.

Diyarbakır’da önemli toplantı: Yılmaz’dan sürece ilişkin açıklamalar

‘Terörsüz Türkiye ilerlemenin kapılarını açtı’

Türkiye yüzyılında kapsayıcı ve topyekun bir kalkınma anlayışıyla hareket edilmesi gerektiğini ifade eden Yılmaz, "Terörsüz Türkiye hedefimiz doğrultusunda Doğu ve Güneydoğu Anadolu bölgelerimizdeki işlenen güven ve istikrar ortamı, tarımdan sanayiye yatırımdan istihdama kadar her alanda çok daha güçlü bir ilerlemenin kapılarını aramıştır. Geçtiğimiz 40 yıllık süreçte terör ve güvenlik önlemleri maalesef insan kayıplarımızın yanı sıra ekonomik olarak en az 2 trilyon dolarlık bir kayba yol açtı. Bu kaynaklar, bölgenin ve ülkemizin genelinin kalkınmasına kullanılmış olsa bugün Türkiye Cumhuriyeti çok daha farklı bir noktada olacaktı" dedi.

‘GAP ve DAP projeleri meyvesini veriyor’

En büyük kalkınma kaybının Doğu ve Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde yaşandığına dikkat çeken Yılmaz, "Şimdi de tam tersini düşünmemiz lazım. Terörün gündemden düştüğü, huzur ve güven ortamının kalıcı bir şekilde geliştiği bir dönemde tüm Türkiye kazanacak ama en çok da Doğu ve Güneydoğu Anadolu kazanacak. 23 yıllık hükümetimiz döneminde bölgesel farklarının azaltılması hususunda yürüttüğümüz çalışmaların meyvesini vermeye başladığını ve görüyoruz. 2002 yılında GAP ve DAP bölgelerimizin milli gelirden aldığı pay yüzde 9,1 seviyesindeyken bu oran 2024 yılında yüzde 10,4 seviyesine yükselmiştir. Hele ki bölgemizin ihracat toplamı 2002 yılında sadece 834 milyon dolar seviyesindeyken 2024 yılı itibariyle bu rakam 13,7 milyar dolara yükselmiştir. Aynı dönemde bu iki bölgemizin toplam ihracatımızdaki payı yüzde 2.3'ten yüzde 5.7'ye yükselmiştir. Öte yandan bölgeye çok sayıda yeni üniversiteler kuruldu. Eğitime de uzun vadeli yatırımlar yapıldı. Aşağıdan yukarıya çok daha eğitilmiş bir nüfus geliyor. Bunun yansımalarını önümüzdeki 10 yıllarda göreceğiz. Özellikle kadınların sosyal ve ekonomik ortama katılmaları sağlanacaktır" diye konuştu.

‘Silvan projesine 2026’da 19,4 milyar TL ödenek’

Son 23 yılda yaşananları, "başarı hikayesi" olarak adlandıran Yılmaz şöyle konuştu: "Geçmişin ihlallerini gidermeye çalıştık bir taraftan da güncel ihtiyaçları karşılamaya çalıştık. Bunu yaparken de eşit ve kucaklayıcı bir anlayışla hareket ediyoruz. 2003-2026 yıllarında yapılan kamuya yatırımlarının reel değeri GAP bölgemizde 1.9 trilyon TL'yi, DAP bölgesinde ise 1.4 trilyon TL'yi aşmış durumda. Öte yandan GAP'ı modernize ederek yolumuza devam etmeyi planlıyoruz. Bu çerçevede tarımsal üretimi arttırmayı, kırsal kalkınmayı desteklemeyi, sanayi altyapısını güçlendirmeyi hedefliyoruz. Şu, önümüzdeki dönemin en kritik başlıklarından birisi. Biz de bu konuyu detaylı çalışıyoruz. Tarımda, sanayide ve kentsel konutlarda verimli su kullanımı en kıymetli mesele. Havza'daki su varlığına göre desteklemelerimizi ayarlıyoruz. Kayıp kaçakların azaltılmasından, sanayideki verimli kullanıma kadar her alanda su meselesini önümüzdeki dönem daha fazla tartışacağız. GAP bölgesinde 675 bin hektar, DAP bölgesinde ise 883 bin hektar alanı modern sulama ile üretime kazandırmış durumdayız. Bu sayede mısır, pamuk ve mercimek gibi ürünlerde önemli artışlar sağladık. Hayvancılıkta, yem bitkisi üretimini güçlendirdik ve entegre tesisler için güçlü bir altyapı oluşturduk. GAP'ın en büyük sulama projelerinden olan Silvan projesi için 2026 yılında 19,4 milyar lira ödenek ayırdık. Bütün bunlar tamamlandığında 235 bin hektar alan sulamaya açılacak ve 300 bin civarında vatandaşımız iş sahibi olacak."

Yılmaz, ayrıca bölgede 181 bin büyükbaş ve 400 bin küçükbaş kapasiteli modern tesislerin hayata geçirildiğini belirtti.

‘4 yeni sanayi hattı kurulacak’

Sanayi alanında ise Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde dört kat artış yaşandığını ifade eden Yılmaz,"OSB sayısını 30'a çıkarırken, 2002 yılında 5 bin 400 hektar olan OSB alanını yaklaşık 19 bin 500 hektara yükseltmiş durumdayız. OSB'lerde şu anda 423 bin vatandaşımız çalışıyor, tam kapasiteye geçtiğinde bu çalışan sayısı 520 bini bulacak. Doğu Anadolu'da ise 5 yeni OSB ile toplam 21 OSB oldu. OSB alanını, yaklaşık 2 bin 700 hektardan 6 bin 400 hektara genişlettik. Bu yaklaşımın amacı; bölgeyi üretime taşımak, boş tartışmaların, sloganların, ideolojilerin coğrafyası olmaktan çıkarıp gerçek anlamda üretimin ve insanların nitelik kazandığı bir ortamı tahkim etmek istiyoruz" diyerek mega endüstriyel parkların kurulacağı 4 yeni sanayi koridorunun belirlendiğini duyurdu. Yılmaz, "İlk aşamada Samsun-Mersin hattını ilerleyen fazlarda ise Doğu ve Güneydoğu Anadolu bölgelerini kapsayacak Mersin-Şırnak, Sivas-Iğdır ve Trabzon-Şırnak yeni sanayi hatlarını kademeli bir şekilde devreye alacağız" dedi.

‘Bölgede planlanan 3 ulaşım güzergahı’

Türkiye'nin çevresinde yaşanan savaşlara değinen Yılmaz, "Biz de coğrafyamızın avantajlarını kullanarak lojistikte çeşitlendirme alternatifleri geliştirme stratejisi izliyoruz. Bu noktada önümüzde üç tane kritik lojistik hat görüyorum. Bunların üçü de Doğu- Güneydoğu ile ilgili. Birincisi Kalkınma Yolu Projesi; Türkiye'den Ortadoğu'ya inen yeni enerji güzergahları açısından da tartışılması gereken bir güzergah. İkincisi; Zengezur Koridoru, bu da Türk Cumhuriyetleri ile Türkiye'yi doğrudan bağlantılı hale getirecek. Üçüncü stratejik ulaşımı olarak da Suriye. Suriye'de yeni oluşan ortamla birlikte yeni bir perspektif açılmış durumda buna da yakından bakmak durumundayız. Belli çalışmalarımız yürütülüyor özel sektörümüzle birlikte bu kritik projelere de mutlaka dikkatle bakmamız lazım. Bunlar hem bölgemizin hem küresel ekonominin istikrarı açısından önemli hem de Doğu ve Güneydoğu'nun kalkınması açısından çok kritik. Bu bölge 'bereketli hilal' diye tarif edilen bir bölge. Bizi etnik kimliklerimiz üzerinden çatıştırıp enerjimizi israf etmeye çalışanlara prim vermeden birlik içinde, kardeşlik içinde yolumuza devam etmemiz gerekiyor. Bunu da reel projelerle, programlarla bütünleştirmemiz gerekiyor biz de bu perspektifte hareket ediyoruz " ifadelerini kullandı.

‘Turizmin gelişmesi algıları değiştirecek’

Ulaştırmada ise hava yolları ve demiryolları üzerinden yatırımların devam ettiğini belirten Yılmaz, "Burada tarım ve sanayi kadar turizm de çok önemli. Geçen yıl Diyarbakır'a bir milyondan fazla turist gelmiş. Bugün çok şükür çok farklı bir atmosfer var. Bu daha da iyi olacak. Güvenlik ortamının yansımalarını önümüzdeki günlerde daha fazla göreceğiz inşallah. Bu bölge ile ilgili oluşan birtakım algıların değişmesi lazım bu biraz zaman alacak ama turizm buna ciddi katkı sunuyor" dedi.

‘198 projenin 17'sini tamamladık’

Yılmaz, "Son ilan ettiğimiz GAP Eylem Planı'nda 198 projeye 496 milyar TL, DAP içinse 151 projeye 531 milyar TL kaynak tahsis etmeyi öngörmüş durumdayız. 2025 yılı sonunda GAP'taki 198 projenin 17'sini tamamladık. Toplamda 88,7 milyar TL ödenek tahsis ederek şimdiden planımızın yüzde 17.9'unu gerçekleştirmiş olduk. Aynı şekilde DAP Eylem Planı'nda 151 projenin 17'sini tamamladık. Toplamda 82,2 milyar TL ödenek tahsis ederek planımızın bir yılda yüzde 15,5'ini gerçekleştirmiş olduk. 2026 ve 2027'de inşallah ivmelenerek bu süreç devam edecektir. Diğer taraftan teşvik sistemimizde de dönüşümler yaparak her ile 4 teşvik belirleyip her yıl özel sektör yatırımlarını da teşvik ediyoruz" diye konuştu.