Yıllarca saklanan Zazaca el yazmaları gün yüzüne çıktı

Yazar ve Zazaca öğretmeni Mehmet Şah Aslan, Diyarbakırlı Mela Huseynê Dilbî’nin el yazması eserlerini derleyerek Mardin Artuklu Üniversitesi’ne tez olarak sundu. Aslan, Dilbî’nin eserlerinin Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından basılması çağrısında bulundu.

Diyarbakır’da yaşayan yazar ve Zazaca öğretmeni Mehmet Şah Aslan, Kürtçenin Zazaca lehçesi için dönüm noktası sayılabilecek büyük bir çalışmaya imza attı. Aslan, bölgenin önemli edebi figürlerinden Mela Huseynê Dilbî’nin bugüne kadar bilinmeyen Zazaca el yazması eserlerini gün yüzüne çıkardı.

5 dilde 20 defter yazdı

Çalışmanın detaylarını Amida Haber’e anlatan Mehmet Şah Aslan, Mela Huseynê’nin çok yönlü edebi kişiliğine dikkat çekti. Eserlerin izini nasıl sürdüğünü aktaran Aslan, şunları söyledi: "Mela Huseynê Dilbî; Kürt-Arap alfabesiyle başta Kürtçenin Zazaca ve Kurmanci lehçeleri olmak üzere Türkçe, Arapça ve Farsça dillerinde yaklaşık 20 defter kaleme almış. Ben bu önemli mirasın sadece Zazaca olan çalışmalarını transkripsiyon harfleriyle Latinize ettim. Defterleri incelediğimizde Mela Huseyn’in başta mevlid olmak üzere şiirler, kasideler, bazı tarihi olaylar ve folklorik alanda eserler ürettiğini görüyoruz. Kendisi ne yazık ki çok fazla tanınmıyor. Ben dahi Hani’deki bir arkadaşımın aracılığıyla Mela Huseyn'in oğluyla tanıştım, defterleri ondan teslim alarak üzerlerinde çalışmaya başladım."

'Kültür Bakanlığı bu eseri basmalı'

Aslan, uzun uğraşlar sonucu tamamladığı bu kapsamlı çalışmayı, yüksek lisans tezi olarak Mardin Artuklu Üniversitesi Yaşayan Diller Enstitüsü Kürdoloji Bölümü’ne teslim ettiğini belirtti. Klasik Zazaca edebiyatının bu gizli kalmış hazinesinin geniş kitlelere ulaştırılması gerektiğini vurgulayan Mehmet Şah Aslan, yetkililere şu çağrıda bulundu: "Nasıl ki Aleksander Jaba ve Mela Mehmûdê Bazîdî’nin hazırlamış olduğu klasik eserler Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından basılarak literatüre kazandırıldıysa, aynı şekilde Klasik Zazaca Edebiyatı'nın bu nadide eserlerinin de bakanlık tarafından basılmasını talep ediyorum."

Mela Huseynê Dilbî kimdir?

1929-2007 yılları arasında Hani’nin Belen (Zazaca ismiyle Dilbi) köyünde yaşayan Mela Huseyn, küçük yaşlardan itibaren Hani başta olmak üzere çevre köylerde, Lice ve Silvan’da dönemin tanınmış alimlerinden medrese eğitimi aldı. Eğitim hayatı sırasında, ilk Zazaca mevlidin (Mewlîdê Kirdî) yazarı Mela Ehmedê Xasî’den de ders aldığı bilinen Dilbî, ana dili olan Zazacanın yanı sıra Kurmanci, Arapça, Türkçe ve Farsça dillerine ve edebiyatlarına hakim bir figür olarak öne çıktı.