Yıllar sonra ilk kafile: Suriyeli Kürtler evlerine dönüyor

Suriye’de merkezî hükûmet ile Kürt makamları arasında varılan anlaşmanın ardından, yıllardır yerlerinden edilmiş hâlde yaşayan Kürtler Serêkaniyê’ye dönmeye başladı.

DW’nin AFP’ye dayandırdığı habere göre, yaklaşık 2 bin 500 kişiden oluşan ilk kafile, ev eşyalarının yüklendiği onlarca araçla Haseke’den Serêkaniyê’ye doğru yola çıktı.

İkinci kafile de yola çıkacak

Serêkaniyê’den yerinden edilenleri temsil eden komitenin başkanı Civan İso, dönüşlerin taraflar arasındaki koordinasyon sonucunda başladığını belirtti.

İso, ikinci kafilenin de önümüzdeki günlerde bölgeye hareket edeceğini söyledi.

Komite, ilk kafilenin yola çıkmasını “tam geri dönüş yönündeki yolun başlangıcı” olarak değerlendirdi. Daha önce yürütülen hazırlıklar kapsamında dönmek isteyen ailelerin kayıt altına alındığı ve gerekli lojistik çalışmaların yapıldığı bildirilmişti.

2019’da evlerini terk etmek zorunda kaldılar

Türk Silahlı Kuvvetleri ile Türkiye’nin desteklediği Suriye Millî Ordusu, 2019’da başlatılan Barış Pınarı Harekâtı’nın ardından Serêkaniyê ve çevresinde kontrolü sağlamıştı.

Operasyon sırasında on binlerce Kürt bölgedeki evlerini terk etmek zorunda kalmıştı. Serêkaniyê, halen Barış Pınarı Harekâtı bölgesi içinde bulunuyor.

Yerlerinden edilenlerin dönüşü, Suriye hükûmeti ile Kürt güçleri arasında Ocak 2026’da varılan ve Kürt silahlı güçleri ile sivil kurumların devlet bünyesine katılmasını öngören anlaşmanın başlıkları arasında yer alıyordu.

Mülkiyet sorunu çözüm bekliyor

Dönüş sürecinin önündeki en önemli sorunlardan birini ev, arazi ve mülkiyet hakları oluşturuyor. İnsan hakları örgütleri, 2019’dan sonra bazı bölge sakinlerinin evlerine ve eşyalarına el konulduğunu veya bunların yağmalandığını bildiriyor.

Yerlerinden edilen aileler de bazı evlerde Türkiye destekli gruplara mensup kişiler ile ailelerinin yaşamayı sürdürdüğünü belirterek güvenli dönüş ve mülkiyet haklarının korunmasını talep ediyor.

Serêkaniyê’den yerinden edilenleri temsil eden komite, geri dönenlerin konut ve arazi haklarının korunması, temel hizmetlerin sağlanması ve altyapının hazırlanması çağrısında bulundu.

Birleşmiş Milletler verilerine göre, Suriye’de yaklaşık 5,5 milyon kişi hâlâ ülke içinde yerinden edilmiş durumda.