Ayan: Söz konusu daire hangi dosyaları kapsayacak?

AMİDA HABER - Adalet Bakanı Akın Gürlek’in yazılı olarak yanıtlamasını isteyen Ayan, “Söz konusu dairenin hangi dosyaları kapsayacağı açıklığa kavuşturulmalıdır” dedi.

Doku soruşturması örnek oldu: Faili Meçhul Suçlar Dairesi kuruldu

‘90’lı yıllarda çok sayıda dosyaya takipsizlik verildi’

Adalet Bakanlığı tarafından yapılan açıklamada faili meçhul dosyalar ve cezasızlık pratiği karşısında somut bir yol haritasının ortaya koyulmadığını işaret eden Ayan, “Türkiye’de faili meçhul cinayetler, zorla kaybetmeler, yargısız infazlar ve şüpheli ölümler; yalnızca bireysel suçlar değil, aynı zamanda toplumsal hafızada derin yaralar açan ve hukuk devleti ilkesini zedeleyen yapısal bir sorundur. Özellikle 1990’lı yıllarda Kürt illerinde yoğunlaşan gözaltında kayıplar, köy boşaltmaları, toplu mezarlar ve siyasi cinayetler kapsamında yürütülen soruşturmaların büyük bölümü etkin şekilde yürütülmemiş; deliller toplanmamış, tanıklar dinlenmemiş, sorumlular tespit edilmemiş ve çok sayıda dosya zaman aşımı, takipsizlik veya beraat kararlarıyla sonuçlanmıştır” ifadelerini kullandı.

‘Fail nüfuzuna göre mi soruşturuldu?’

Ayan, şüpheli kadın ölümlerinde ve “intihar” olarak kayda geçirilen vakalarda ise fail ve sorumluların; nüfuz sahibi, zengin veya siyasi bağlantılı kişiler olduğu durumlarda etkin soruşturma yürütülmediği, dosyaların takipsizlik veya beraat kararlarıyla kapatıldığı yönündeki iddiaları hatırlattı.

Söz konusu dairenin hangi dosyaları kapsayacağı, hangi kriter ve ilkelerle göre çalışacağını soran Ayan, “Kapatılmış dosyaların yeniden açılıp açılmayacağı, politik ve toplumsal nitelikli olayların kapsam dahilinde olup olmayacağı ve mağdur yakınlarının sürece katılımının nasıl sağlanacağı hususlarının açıklığa kavuşturulması gerekmektedir” dedi.

‘Daire hangi dosyaları ineleyecek?’

Bu kapsamda Ayan, Adalet Bakanı Akın Gürlek’e şu soruları yöneltti:

-Adalet Bakanlığı bünyesinde faili meçhul suçların araştırılmasına yönelik bir daire başkanlığı kurulmuş mudur? Kurulmuş ise kuruluş tarihi, hukuki dayanağı ve teşkilat yapısı nedir? Söz konusu dairenin görev, yetki ve sorumlulukları nelerdir? Hangi mevzuat hükümleri çerçevesinde faaliyet yürütecektir?

-Daire hangi zaman aralığındaki dosyaları inceleyecektir? 1990’lı yıllarda yoğunlaşan gözaltında kayıplar, yargısız infazlar ve faili meçhul cinayetler bu kapsamda yer almakta mıdır? Daha önce zaman aşımı, takipsizlik veya beraat kararlarıyla sonuçlanmış dosyalar yeniden ele alınacak mıdır?

-Kamu görevlilerinin sorumluluğunun bulunduğu iddia edilen dosyalar için özel bir önceliklendirme yapılacak mıdır? Musa Anter cinayeti ve JİTEM bağlantılı olduğu iddia edilen dosyalar gibi geçmişte cezasızlıkla sonuçlanan davalar yeniden değerlendirilecek midir? Tahir Elçi cinayetine ilişkin yürütülen soruşturma ve kovuşturma süreçleri bu dairenin inceleme alanına girecek midir? Cumartesi Anneleri başta olmak üzere, yakınlarının akıbetini arayan kişi ve sivil toplum örgütlerinin başvuruları bu daire tarafından kabul edilecek midir?

-Mağdur yakınlarının, baroların ve insan hakları örgütlerinin sürece katılımı nasıl sağlanacaktır? Katılımcı ve şeffaf bir inceleme mekanizması öngörülmekte midir? Dairenin çalışmaları kamuoyuna düzenli olarak raporlanacak mıdır?