Diyarbakır 4’üncü büyük il oldu: İşte nedeni

AMİDA HABER- TÜİK Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi (ADNKS), sonuçlarına göre, herkes nüfusa kayıtlı olduğu ilde yaşasaydı Diyarbakır, Türkiye’de nüfus olarak dördüncü olacaktı.

622 bin Diyarbakırlı dışarda

TÜİK'in 2025 Şubat ayında açıkladığı 2024 yılı ADNKS verilerine göre, Diyarbakır'ın toplam nüfusu 1 milyon 833 bin 684 kişidir. Ancak başka illerde yaşayan tüm Diyarbakırlılar kentlerine dönerse bu rakam 622 bin kişi artarak 2 milyon 456 bin 17 olacaktı.

Şanlıurfa birinci, İstanbul üçüncü

Bu rakamla Diyarbakır, en kalabalık dördüncü il konumuna yükselirken, Şanlıurfa ilk sırada, Konya ikinci, İstanbul üçüncü, Diyarbakır dördüncü, Ankara ise beşinci oldu.

Herkesin kendi kütüğüne kayıtlı olduğu ilde yaşaması durumunda en kalabalık 5 il sırası şu şekilde:

1. Şanlıurfa: 3.147.99

2. Konya: 2.689.673

3. İstanbul: 2.609.762

4. Diyarbakır: 2.456.017

5. Ankara: 2.072.813

Göç gerçeği sayılarla ortaya çıktı

TÜİK’in verilerine göre, Diyarbakır’ın da aralarında bulunduğu Şanlıurfa, Mardin, Sivas ve Konya gibi iller yıllardır yoğun biçimde dışarıya göç veriyor. Özellikle büyükşehirlerde yaşayan milyonlarca vatandaşın nüfusa kayıtlı oldukları illerden uzakta hayat kurduğu ortaya çıktı.

Bölge illerinde nüfus yerli

TÜİK verileri, Diyarbakır ve çevre illerde yaşayan nüfusun büyük bölümünün kendi kütüğüne kayıtlı olduğunu gösteriyor. Buna karşılık İstanbul, Kocaeli ve Antalya gibi illerde yaşayan her 10 kişiden 6-8’i başka bir ilin nüfusuna kayıtlı. Bu tablo, batının “Türkiye mozaiği”, doğunun ise göç veren ama daha homojen bir nüfus yapısına sahip olduğunu gözler önüne serdi.

İstanbul Türkiye’nin özeti

Verilere göre İstanbul’da yaşayan 15,7 milyon kişinin yaklaşık yüzde 82’si başka illerin nüfusuna kayıtlı. Sivas, Kastamonu, Ordu, Giresun ve Tokat, İstanbul’da en fazla hemşerisi bulunan iller arasında yer aldı. Bazı illerin İstanbul’daki nüfusu, kendi illerindeki nüfusu aşmış durumda.

Diğer metropoller de benzer

Ankara, İzmir, Bursa ve Antalya gibi büyükşehirlerde de benzer bir tablo öne çıkıyor. Ankara daha çok İç Anadolu illerinden göç alırken, Bursa sanayi nedeniyle Doğu ve Karadeniz kökenli nüfusla öne çıkıyor. Antalya’da ise turizm ve tarım göçü belirleyici durumda.