Enver Yılmaz

Enver Yılmaz

Dil bayramında asimilasyon gerçeği

Dil bayramında asimilasyon gerçeği

15 Mayıs Kürt Dil Bayramı, her yıl olduğu gibi bu yıl da Kutlandı. Ancak bu anlamlı gün, sadece bir kutlama vesilesi değil; geleceğe dair derin kaygıların da masaya yatırılması gereken bir dönüm noktasıdır. Bugün asıl sormamız gereken soru şudur: Kültürel mirasımızın en önemli parçalarından biri olan Zazaca, önümüzdeki yarım asrı devirebilecek mi, yoksa büyük bir duyarsızlığın kurbanı mı olacak?

15 Mayıs Celadet Alî Bedirxan ve arkadaşlarının 1932 yılında Hawar dergisini çıkararak bir çığlık başlattıkları gündür. Ne var ki, aradan geçen onca yıla rağmen Kırmancca-Zazaca için bu gün tam anlamıyla bir bayram değil, sessiz bir direniş alanıdır. Nitekim UNESCO’nun yıllardır yinelediği, "Zazaca ölüm sınırındadır ve kaybolmaktadır" uyarısı, bu sessiz çığlığın en somut ve acı kanıtıdır.

Günümüzde "Kürtçe" adı altında yürütülen birçok kurumsal ve sanatsal çalışmada Zazaca, Kurmanccanın gölgesinde kalmaktadır. Zazaca için bağımsız bir televizyon, ajans ve tiyatroların, kurumsallaşmış enstitülerin ve güçlü organizasyonların kurulamaması, bu dilin kendi kültür havzasında bile ikinci plana itilmesine yol açmaktadır.

Ana dilde eğitim hakkı; "Dünya Dil Hakları Bildirgesi" ve "Bölgesel Dillerin Korunması Sözleşmesi" gibi uluslararası belgelerle güvence altına alınmış evrensel bir insan hakkıdır. Türkiye'de yeni bir anayasa sürecinden bahsedildiği bu dönemde, Kürtçe ve onun önemli bir kolu olan Zazaca resmi ve hukuki bir statüye kavuşturulmalıdır. İsviçre, Hindistan ve Güney Afrika gibi çok dilli ve çok kültürlü devlet yapıları, bu politikanın toplumsal barışı zedelemek bir yana, pekiştirdiğini dünyaya kanıtlamıştır.

Dil, yalnızca bir iletişim aracı değil; bir toplumun hafızası, ruhu ve var oluş felsefesidir. Bir dil kaybolduğunda, o dili konuşan halk sadece kelimelerini değil, geçmişini ve kimliğini de kaybeder. Bugün bu çığlığa sahip çıkmak, toplumsal bir görev ve geleceğe karşı borcumuzdur.

Önceki ve Sonraki Yazılar
YAZIYA YORUM KAT
UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.
Enver Yılmaz Arşivi