İsrail'de iktidar değişse ne olacak, Amerika'da dengeler değişse ne değişecek?

Gazze dördüncü kışına giriyor. Çocuklar yine çadırların altında, anneler yine yağmurdan ıslanan battaniyeleri kurutmaya çalışıyor. Babalar, enkazdan kurtarabildikleri birkaç eşyayla hayata tutunmanın mücadelesini veriyor.

6-8 Kasım'da etkili olan şiddetli yağışlar binlerce ailenin barınağını kullanılamaz hâle getirdi. Bir kum tepesinin çadırların üzerine çökmesi sonucu bir anne ve üç çocuğu hayatını kaybetti. Birleşmiş Milletler, 26 binden fazla hanenin barınma alanlarının yağışlardan etkilendiğini bildirdi.
İnsanlık gerçekten acınacak bir durumda. Bir zamanlar medeniyet inşa etmekle övünen dünya, bugün bir çocuğu yağmurdan koruyacak güvenli bir barınak sağlayamıyor.

Peki biz ne yapıyoruz?

Acıyor, üzülüyor, paylaşıyor ve unutuyoruz.

Arap toplumları bütünüyle sessiz değil. Dünyanın birçok yerinde insanlar meydanlara çıktı, yardım topladı, sesini yükseltti. Ancak halkların vicdanı ile yönetimlerin siyasi iradesi arasındaki mesafe kapanmadı. Asıl sorgulanması gereken de budur.

İsrail'de 27 Ekim'de seçim yapıldı. Netanyahu'nun siyasi bloğu 53 sandalyede kalırken Arap partileri tarihî bir sonuçla 19 milletvekili çıkardı. Gadi Eisenkot'a hükümeti kurma görevi verildi. Ancak yeni hükümetin kurulması hâlâ siyasi pazarlıklara bağlı.

Şimdi soralım: İsrail'de başbakanın değişmesi Gazze'nin kaderini değiştirecek mi?

Silahın başında kimin olduğu elbette önemlidir. Fakat silahı tutan el değişirken hedef alınan çocuk aynı kalıyorsa, hangi değişimden söz ediyoruz? Netanyahu'nun gitmesi tek başına barış anlamına gelmez. Değişmesi gereken yalnızca hükümet değil, Filistinliye bakış ve işgal siyasetidir.

İsrail parlamentosundaki 19 Arap milletvekiline de önemli bir sorumluluk düşüyor. Sandıkta elde edilen tarihî temsil gücü, yalnızca hükümet pazarlıklarında kullanılacak bir sayıdan ibaret kalmamalı. Ateşkesin kalıcılığı, insani yardımların engelsiz ulaştırılması, Filistinlilerin hakları ve eşit yurttaşlık mücadelesi için bu güç somut sonuç üretmeli. Üstelik İsrail muhalefetinin Arap partileriyle ortaklığa mesafeli durması, demokrasinin sınırlarını da tartışmaya açıyor.

Amerika'ya bakalım. Trump, 2027'de İsrail'e sağlanan yaklaşık 4 milyar dolarlık yıllık askerî yardımın sona erdirileceğini, ancak silah satışlarının sürebileceğini açıkladı. Peki yardımın kesilmesi konuşulurken silah ticareti devam ederse Gazze için ne değişecek?

İsrailli eleştirel gazeteciler Gideon Levy ve Amira Hass'ın yazıları, kendi toplumlarının işgal politikaları karşısındaki tutumunu sorguluyor. +972 Magazine'de Rami Younis'in seçim değerlendirmesi ise Arapların tarihî seçim başarısının, siyasi ortaklık kurulmadığında anlamsızlaşabileceğine dikkat çekiyor. Bu sesler bize şunu hatırlatıyor: Bazen hakikat, insanın kendi toplumunun karşısında durabilme cesaretidir.

Ancak öz eleştiriyi yalnızca İsrail'e yöneltmek de kolaycılıktır. Arap liderleri, İslam ülkeleri, uluslararası kuruluşlar ve bizler de kendimize şu soruyu sormalıyız: Gazze için kaç zirve yapıldı, kaç bildiri yayımlandı, kaç somut sonuç alındı? Diplomatik çıkarlar, ekonomik ilişkiler ve siyasi hesaplar söz konusu olduğunda gösterilen hassasiyet neden insan hayatında aynı kararlılıkla gösterilemiyor?

Dünya yeni güç dengeleri kurarken Gazze hâlâ bir çadırın içinde gelecek sabahı bekliyor. Biz liderlerin değişimini, seçim sonuçlarını ve siyasi hesapları konuşurken çocuklar kışı nasıl geçireceklerini düşünüyor.

Gazze'nin ihtiyacı yeni liderler hakkında verilen sözler değil; susan silahlar, açılan yardım koridorları, güvenli bir gelecek ve adalettir.

Çünkü mesele artık kimin kazandığı değil, insanlığın ne zaman kaybetmeyi bırakacağıdır.